အမေရိကန်-မြန်မာ ဆက်ဆံရေးအတွက် မဟာဗျူဟာမြောက် အပေးအယူ

ခေါင်းစဉ်: "America First" မူဝါဒအောက်တွင် မြန်မာ့တော်လှန်ရေးအင်အားစုများနှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ခြင်းဖြင့် အမေရိကန်၏ အကျိုးစီးပွားကို ကာကွယ်ခြင်း။

၁။ အနှစ်ချုပ် (Executive Summary)

ဤစာတမ်းသည် မြန်မာနိုင်ငံရှိ လက်ရှိစစ်ကောင်စီ၏ ကျရှုံးနေသော အုပ်ချုပ်ရေးစနစ်ကြောင့် အမေရိကန်၏ အမျိုးသားလုံခြုံရေးနှင့် စီးပွားရေးအကျိုးစီးပွားအပေါ် ကျရောက်လာနိုင်သည့် ခြိမ်းခြောက်မှုများကို တင်ပြထားသည်။ တော်လှန်ရေးအင်အားစုများ (NUG နှင့် တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့များ) အနေဖြင့် အမေရိကန်နှင့် မည်သို့သော "Transactional Partnership" (အပြန်အလှန် အကျိုးစီးပွားအခြေခံသော မိတ်ဖက်ပြုမှု) ကို ဖော်ဆောင်နိုင်မည်နည်း ဆိုသည်ကို အချက် (၃) ချက်ဖြင့် အဆိုပြုထားသည်။

၂။ မဟာဗျူဟာမြောက် အခြေအနေ (Strategic Context)

တရုတ်၏ လက်ဝါးကြီးအုပ်မှု: စစ်ကောင်စီသည် ရှင်သန်ရေးအတွက် တရုတ်အပေါ် အလုံးစုံ မှီခိုနေရပြီး၊ ဘင်္ဂလားပင်လယ်အော်ရှိ အိန္ဒိယသမုဒ္ဒရာ ထွက်ပေါက်ကို တရုတ်လက်သို့ အပ်နှင်းထားသည်။ ၎င်းသည် အမေရိကန်၏ အင်ဒို-ပစိဖိတ် လုံခြုံရေးကို တိုက်ရိုက် ထိခိုက်စေသည်။
သယံဇာတ လုံခြုံရေး: အမေရိကန်၏ နည်းပညာကဏ္ဍအတွက် အရေးပါသော မြေရှားသတ္တု (Rare Earth) များကို တရုတ်က မြန်မာ့မြေပေါ်တွင် လက်ဝါးကြီးအုပ် ထုတ်ယူနေခြင်းသည် အမေရိကန်၏ ထောက်ပံ့ရေးကွင်းဆက် (Supply Chain) ကို ခြိမ်းခြောက်နေသည်။

၃။ အဆိုပြုချက် (Key Proposals)

(က) စီးပွားရေး- အမေရိကန်အတွက် သယံဇာတနှင့် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှု အခွင့်အလမ်းများ

တော်လှန်ရေးအင်အားစုများ ထိန်းချုပ်ထားသော နယ်မြေများရှိ တွင်းထွက်သယံဇာတများကို တရုတ်၏ ထိန်းချုပ်မှုအောက်မှ လွှတ်ထုတ်ပြီး အမေရိကန်ကုမ္ပဏီများအတွက် ဦးစားပေး လုပ်ပိုင်ခွင့် (Preferential Access) ပေးမည်။

ရလဒ်: အမေရိကန် စွမ်းအင်နှင့် ကာကွယ်ရေးလုပ်ငန်းများအတွက် လိုအပ်သော ကုန်ကြမ်းများကို တရုတ်၏ ချုပ်ကိုင်မှုမရှိဘဲ တိုက်ရိုက်ရရှိစေမည်။

(ခ) လုံခြုံရေး- ဒေသတွင်း မတည်ငြိမ်မှုနှင့် ဆိုက်ဘာရာဇဝတ်မှုကို နှိမ်နင်းခြင်း

စစ်ကောင်စီ လက်အောက်တွင် အရှိန်အဟုန်ဖြင့် ကြီးထွားလာသော ကျားဖြန့် (Online Scam) လုပ်ငန်းများနှင့် မူးယစ်ဆေးဝါး ထုတ်လုပ်မှုကို တော်လှန်ရေးအင်အားစုများက အမြစ်ပြတ် ချေမှုန်းပေးမည်။

ရလဒ်: အမေရိကန်နိုင်ငံသားများကို ပစ်မှတ်ထားနေသော ဆိုက်ဘာရာဇဝတ်မှုများကို လျော့နည်းစေပြီး၊ ဒေသတွင်း တည်ငြိမ်ရေးကို အာမခံနိုင်မည်။

(ဂ) နိုင်ငံရေး- တရုတ်၏ ဩဇာလွှမ်းမိုးမှုကို ဟန့်တားခြင်း (Decoupling from China)

တော်လှန်ရေးအင်အားစုများသည် တရုတ်၏ "Belt and Road Initiative" အောက်ရှိ အမေရိကန်ကို အန္တရာယ်ပေးနိုင်သော စီမံကိန်းများကို ပြန်လည်သုံးသပ်ပြီး၊ အမေရိကန်၏ အကျိုးစီးပွားကို ရှေ့တန်းတင်သည့် မူဝါဒကို ကျင့်သုံးမည်။

၄။ တောင်းဆိုချက် (The Ask)

အမေရိကန်အစိုးရ (Trump Administration) အနေဖြင့် တော်လှန်ရေးအင်အားစုများကို အောက်ပါအတိုင်း ကူညီပံ့ပိုးရန်-

နည်းပညာနှင့် ထောက်ပံ့ပို့ဆောင်ရေး: စစ်ကောင်စီ၏ လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုများကို ကာကွယ်နိုင်ရန်နှင့် နယ်မြေစိုးမိုးရေးအတွက် လိုအပ်သော မဟာဗျူဟာမြောက် နည်းပညာများ ပံ့ပိုးရန်။
တရားဝင်အသိအမှတ်ပြုမှု: တော်လှန်ရေးအင်အားစုများကို မြန်မာနိုင်ငံ၏ "အနာဂတ် စီးပွားရေးမိတ်ဖက်" အဖြစ် အသိအမှတ်ပြုပြီး၊ စစ်ကောင်စီ၏ ငွေကြေးစီးဆင်းမှုများကို ထိရောက်စွာ ပိတ်ဆို့ရန်။

၅။ နိဂုံး (Conclusion)

မြန်မာ့တော်လှန်ရေးကို ကူညီခြင်းသည် လူသားချင်းစာနာမှုသက်သက် မဟုတ်ဘဲ၊ အမေရိကန်၏ စီးပွားရေးနှင့် အမျိုးသားလုံခြုံရေးအတွက် "အမြတ်ထွက်မည့် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှု" (A Profitable Investment) ဖြစ်ကြောင်း တင်ပြအပ်ပါသည်။

ထရန့် ဋိကာ

=======

နိုင်ငံတကာခေါင်းဆောင်များထဲတွင် ဒေါ်နယ်ထရန့် (Donald Trump) သည် ခန့်မှန်းရခက်ဆုံး ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦးအဖြစ် လူသိများသည်။ သူ၏ ပြောဆိုချက်များ၊ ဆုံးဖြတ်ချက်များသည် တစ်ခါတစ်ရံ ရှေ့နောက်မညီသလို ထင်ရသော်လည်း အသေအချာ လေ့လာကြည့်ပါက သူလျှောက်လှမ်းနေသော လမ်းကြောင်းတွင် တိကျသော "ပုံသေနည်း" များ ရှိနေသည်ကို တွေ့ရပါလိမ့်မည်။

ကျွန်ုပ်၏ အမြင်အရ ထရန့်၏ မူဝါဒတိုင်းကို အောက်ပါ အချက် (၅) ချက်ဖြင့် ချိန်ထိုးကွင်းစပ်ကြည့်ပါက "ထရမ်းဋိကာ" သဘောတရားကို ရှင်းလင်းစွာ မြင်တွေ့နိုင်ပါသည်။

၁။ Trump's Brand (သူ၏ ဂုဏ်သတင်းနှင့် ပုံရိပ်)

ထရန့်အတွက် သူ၏ အမည်နာမ (Brand) သည် အရာအားလုံးထက် အရေးကြီးသည်။ သူသည် မိမိကိုယ်ကိုယ် "ကျရှုံးသူ" (Loser) အဖြစ် မည်သည့်အခါမျှ အမြင်မခံဘဲ "အောင်မြင်သူ" (Winner) သို့မဟုတ် "အပေးအယူကျွမ်းကျင်သူ" (Great Deal Maker) အဖြစ်သာ ကမ္ဘာက မြင်နေစေရန် ဖန်တီးလေ့ရှိသည်။ သူ၏ မူဝါဒတိုင်းသည် သူ၏ Brand ကို မည်သို့ မြှင့်တင်ပေးနိုင်သလဲ ဆိုသည့်အပေါ် မူတည်ပါသည်။

၂။ ကိုယ်ကျိုးစီးပွား (Personal & Family Interests)

သူသည် စီးပွားရေးလောကမှ လာသူဖြစ်သည့်အားလျော်စွာ သူ၏ နိုင်ငံရေးခြေလှမ်းများသည် သူနှင့် သူ၏ မိသားစု၊ သို့မဟုတ် သူ၏ စီးပွားရေးအင်ပါယာအပေါ် မည်သို့ သက်ရောက်မှုရှိမည်ကို အမြဲ ထည့်သွင်းစဉ်းစားသည်။ ၎င်းတွင် ငွေကြေးအကျိုးအမြတ်သာမက နိုင်ငံရေးအရ အကာအကွယ်ရရှိမှုနှင့် ဩဇာအာဏာ တည်မြဲရေးတို့လည်း ပါဝင်ပါသည်။

၃။ အမေရိကန်အကျိုးစီးပွား (America First)

ထရန့်၏ မူဝါဒများတွင် "အမေရိကန်ဦးစားပေး" (America First) ဆိုသည့်အချက်မှာ အမြဲတမ်း ပါဝင်နေသည်။ မဟာမိတ်ဖြစ်စေ၊ ရန်သူဖြစ်စေ အမေရိကန်အတွက် စီးပွားရေးအရ သော်လည်းကောင်း၊ လုံခြုံရေးအရသော်လည်းကောင်း လက်တွေ့ကျကျ အကျိုးမရှိလျှင် သူသည် လွယ်လွယ်ကူကူပင် ကျောခိုင်းတတ်သည်။ ၎င်းကို "အပေးအယူဗဟိုပြု နိုင်ငံရေး" (Transactional Politics) ဟု ခေါ်ဆိုနိုင်ပါသည်။

၄။ အစ္စရေးအကျိုးစီးပွား (Israeli Interests)

ထရန့်၏ ဗျူဟာတွင် အစ္စရေးနိုင်ငံသည် အထူးအရေးပါသော နေရာမှ ပါဝင်သည်။ ဂျေရုဆလင်ကို မြို့တော်အဖြစ် အသိအမှတ်ပြုခြင်းနှင့် အရှေ့အလယ်ပိုင်း ငြိမ်းချမ်းရေးအတွက် Abraham Accords တို့ကို ကြည့်လျှင် သူသည် အစ္စရေး၏ လုံခြုံရေးနှင့် အကျိုးစီးပွားကို အလေးထားကြောင်း တွေ့ရမည်။ ၎င်းသည် ပြည်တွင်းရှိ အင်အားကြီးသော အလှူရှင်များနှင့် ဘာသာရေးအခြေခံ မဲဆန္ဒရှင်များ၏ ထောက်ခံမှုကို ရယူရန်လည်း ဖြစ်သည်။

၅။ ပြည်တွင်းထောက်ခံမှုနှင့် မဲဆန္ဒရှင်များ (Base Support)

ထရန့်၏ နောက်ဆုံး အရေးကြီးဆုံးအချက်မှာ သူ၏ "အမာခံ ပရိသတ်" များဖြစ်သည်။ သူသည် ကမ္ဘာကြီးက မည်သို့ပင် ဝေဖန်ပါစေ၊ သူ၏ မဲဆန္ဒရှင်များ (The MAGA Base) ကြိုက်နှစ်သက်မည့် စကားလုံးနှင့် လုပ်ဆောင်ချက်များကိုသာ ရဲရဲဝံ့ဝံ့ လုပ်ဆောင်လေ့ရှိသည်။ အာဏာကို ဆက်လက်ထိန်းထားနိုင်ရန်အတွက် သူ၏ လူထုထောက်ခံမှုကို အထိခိုက်မခံခြင်းသည် ထရန့်၏ ပင်ကိုယ်ဗီဇပင် ဖြစ်သည်။

အချုပ်အားဖြင့်ဆိုရသော် ဒေါ်နယ်ထရန့်ကို "ခန့်မှန်းရခက်သူ" ဟု ဆိုကြသော်လည်း အထက်ပါ အချက် (၅) ချက်ဖြင့် ချိန်ထိုးကြည့်ပါက သူ၏ ခြေလှမ်းတိုင်းသည် အလွန်ပင် တွက်ချက်ထားပြီးသား ဖြစ်နေသည်ကို တွေ့ရမည် ဖြစ်သည်။ ထိုအချက်များကို ကွင်းစပ်ကြည့်တတ်သူတိုင်းအတွက်မူ ထရန့်၏ လုပ်ရပ်များသည် "ခန့်မှန်းရခက်ခြင်း" မဟုတ်တော့ဘဲ "ထရမ်းဋိကာ" တစ်ခုကို ဖတ်ရှုနေရသကဲ့သို့ပင် ဖြစ်ပါတော့သည်။

Ko Agga @ Aung Myo Lwin