သမိုင်းတစ်လျှောက် မဟာအင်အားကြီးနိုင်ငံများ (Superpowers / Empires) သက်တမ်းအလိုက် စီစဉ်ထားပါတယ် ၁။ ရောမ (Roman Empire) — ဘီစီ ၂၇ – ၁၄၅၃ | နှစ် ၁,၄၈၀ ကျော် ၂။ ဘိုင်ဇန်တိုင်း (Byzantine Empire) — ၃၃၀ – ၁၄၅၃ | ၁,၁၂၃ နှစ် ၃။ အော့တမန် (Ottoman Empire) — ၁၂၉၉ – ၁၉၂၂ | ၆၂၃ နှစ် ၄။ အာဘစစ် ခါလီဖိတ် (Abbasid Caliphate) — ၇၅၀ – ၁၂၅၈ | ၅၀၈ နှစ် ၅။ စပိန် (Spanish Empire) — ၁၄၉၂ – ၁၉၇၅ | ၄၈၃ နှစ် ၆။ ဗြိတိန် (British Empire / UK) — ၁၆ ရာစုနှောင်း – ၁၉၉၇ | နှစ် ၄၀၀ ကျော် ၇။ ပြင်သစ် (French Colonial Empire) — ၁၆ ရာစု – ၁၉၆၀ ဝန်းကျင် | နှစ် ၄၀၀ ကျော် ၈။ ဟန် မင်းဆက် (Han Dynasty – တရုတ်) — ဘီစီ ၂၀၂ – ၂၂၀ | နှစ် ၄၀၀ ကျော် ၉။ မိုဂိုလ် (Mughal Empire – အိန္ဒိယ) — ၁၅၂၆ – ၁၈၅၇ | ၃၃၁ နှစ် ၁၀။ ဒယ်လီ စူလတန်နယ် (Delhi Sultanate) — ၁၂၀၆ – ၁၅၂၆ | ၃၂၀ နှစ် ၁၁။ ချင်း မင်းဆက် (Qing Dynasty – တရုတ်) — ၁၆၄၄ – ၁၉၁၂ | ၂၆၈ နှစ် ၁၂။ ဆာဖာဗစ် (Safavid Empire – ပါရှား) — ၁၅၀၁ – ၁၇၃၆ | ၂၃၅ နှစ် ၁၃။ ပါရှား (Achaemenid Empire) — ဘီစီ ၅၅၀ – ဘီစီ ၃၃၀ | ၂၂၀ ခန့် ၁၄။ ရုရှား (Russian Empire) — ၁၇၂၁ – ၁၉၁၇ | ၁၉၆ နှစ် ၁၅။ မွန်ဂို (Mongo...

 ကျွန်တော့် ၁၅ ပေပတ်လည် အိပ်ခန်းလေးထဲမှာ ထူးခြားဆန်းသစ်တဲ့ DIY မြေမဲ့စိုက်ပျိုးရေး (Hydroponics) နံရံကပ်စနစ်တစ်ခု စိတ်ကူးပုံဖော်ကြည့်ထားပါတယ်။ အောက်ခြေမှာ ၄ လက်မ PVC ပိုက်အဖြူကြီးကို ကြမ်းပြင်ပေါ် အထိုင်ချပြီး အပေါ်မှာ ၄ ပေအမြင့်ရှိတဲ့ နဂါးစက်ပင် (Snake Plant) အပင်ကြီးတွေကို အစီအရီ စိုက်ထားတာပါ။ အရွက်ရှည်ကြီးတွေ ဘေးကိုယိုင်မကျအောင် နံရံမှာ ၁ ပေစီခြားထားတဲ့ လမ်းညွှန်ပိုက်အသေးလေးတွေနဲ့ အတွင်းအပြင် လှိုင်းတွန့်ပုံစံ စနစ်တကျ ထိန်းပေးထားပါတယ်။ ရေကိုလည်း အလိုအလျောက် အချိန်မှတ်စနစ် (Automated Timer) နဲ့ လည်ပတ်မှာဖြစ်လို့ သန့်ရှင်းသပ်ရပ်မှုကတော့ အပြည့်ပါပဲ။ ဒီလို နံရံတစ်ဖက်မှာ ၁၂ ပေအကျယ်ခန့်အထိ Living Green Wall စိုက်လိုက်မယ်ဆိုရင် လူတစ်ယောက်ရဲ့ တစ်ညတာ လိုအပ်တဲ့ အောက်ဆီဂျင်ပမာဏရဲ့ ၅၀% နီးပါးကို ဒီအပင်တွေကနေ တိုက်ရိုက် ဖြည့်ဆည်းပေးနိုင်မှာပါ။ အထူးသဖြင့် ညဘက် လေအေးပေးစက် (Aircon) ဖွင့်ပြီး အခန်းပိတ်အိပ်တတ်သူတွေအတွက် လေထုထဲက ကာဗွန်ဒိုင်အောက်ဆိုက်နဲ့ အဆိပ်ငွေ့တွေကို သဘာဝအတိုင်း စုပ်ယူသန့်စင်ပေးမယ့် စစ်မှန်တဲ့ "ဇီဝလေသန့်စင်စက်ကြီး" တစ်ခု ဖြစ်လာမှာပါ။ မျက်စိပသာဒဖြစ်သလို ကျန်းမာရေးအတွက်လည်း...

We can no longer view the disruption caused by AI and robotics through the narrow lens of "will human jobs disappear?" A more critical question is how human labor income has historically circulated within local economies, and where that money flows when robots replace workers. Historically, a taxi driver earned an income by driving. With that income, they shopped for family groceries, paid rent, dined at restaurants, visited auto repair shops, and funded children’s education and daily expenses. A driver's earnings circulated back into local grocery stores, restaurants, landlords, clinics, and small businesses. This circular flow of a single paycheck supporting multiple household expenditures forms the baseline pillar supporting a city’s economy. Now, cyber taxis or robotaxis are arriving. While passenger fares previously went toward local drivers' wages, those revenues may increasingly concentrate in software platforms, AI tech companies, fleet owners, cloud services,...

  အမှောင်ခေတ်၏ အစမှ အဆုံး ( လို၊ တို၊ ရှင်း ) “အမှောင်ခေတ်” (Dark Ages) ဟူသည် အနောက်ရောမအင်ပါယာ ပြိုလဲပြီးနောက် အနောက်ဥရောပတွင် နိုင်ငံရေး ကွဲပြားခြင်း၊ စစ်ပွဲများ၊ မြို့ပြဘဝ ဆုတ်ယုတ်ခြင်းနှင့် စာမှတ်တမ်း ကျဆင်းခြင်းတို့ကို ရည်ညွှန်းသည်။ သို့သော် ဤကာလသည် ကမ္ဘာတစ်ခုလုံး အမှောင်ကျသွားသည်ဟု ဆိုလိုခြင်းမဟုတ်ပါ။ ဥရောပအနောက်ပိုင်း ပြိုကွဲနေချိန်တွင် မြန်မာဒေသ၌ ပျူမြို့ပြယဉ်ကျေးမှုများ ဖွံ့ဖြိုးခဲ့ပြီး အာရေဗျဒေသ၌ အစ္စလာမ်သာသနာ ပေါ်ထွန်းလာခဲ့သည်။ Ref: unesco ၁။ အမှောင်ခေတ်အစ (အေဒီ ၅ ရာစုနှောင်းမှ ၆ ရာစုအစ) ဥရောပ: အေဒီ ၄၇၆ ခုနှစ်တွင် အနောက်ရောမ၏ နောက်ဆုံးဧကရာဇ် Romulus Augustulus ဖြုတ်ချခံရပြီးနောက် ဗဟိုအုပ်ချုပ်ရေး အားနည်းသွားကာ Goth နှင့် Frank ကဲ့သို့သော အင်အားစုများ နယ်မြေအလိုက် အုပ်ချုပ်ကြသည်။ သို့သော် အရှေ့ဘက်တွင် Byzantine အင်ပါယာ ဆက်လက်တည်ရှိသဖြင့် ယင်းသည် ယဉ်ကျေးမှုအဆုံးသတ်မှု မဟုတ်ဘဲ နိုင်ငံရေးစနစ်သစ်သို့ အသွင်ကူးပြောင်းမှုဖြစ်သည်။ Ref: britannica] မြန်မာဒေသ: ဟန်လင်း၊ ဗိဿနိုးနှင့် သရေခေတ္တရာကဲ့သို့သော ပျူမြို့ပြနိုင်ငံများသည် ဘီစီ ၂၀၀ ဝန်းကျင်မှ အေဒီ ၉၀၀ ဝန်းကျင်အထိ ဧရာဝတီမြစ်ဝှမ်...

  The History of Strand Hotel (Rangoon) At No. 92 Strand Road, British entrepreneur John Darwood built and opened the Strand Hotel as a three-story hotel in 1901. It was later acquired and owned by the Armenian brothers—Martin, Tigran, Aviet, and Arshak Sarkies—who were born in Isfahan, Iran. The Sarkies brothers were the owners of some of Southeast Asia's most famous colonial-era luxury hotels, including Raffles Hotel in Singapore, the Eastern & Oriental Hotel in Penang, Malaysia, and Hotel Majapahit in Surabaya, Indonesia. Since its opening, The Strand Hotel has been metaphorically referred to as "the finest hostelry east of Suez." The 1911 edition of Murray’s Handbook for Travellers in India, Burma and Ceylon also praised the hotel as "The finest hostelry East of Suez." During that era, The Strand was a destination visited and patronized by royalty, the wealthy, and prominent figures. In 1937, the hotel underwent major renovations. During World War II, f...

Strand Hotel (Rangoon) အမှတ် ၉၂ ကမ်းနာလမ်းတွင် ဗြိတိသျှလုပ်ငန်းရှင် ဂျွန် ဒါဝုဒ် (John Darwood) က Strand Hotel ကို ၁၉၀၁ ခုနှစ်တွင် သုံးထပ်ဟိုတယ်အဖြစ် တည်ဆောက်ဖွင့်လှစ်ခဲ့ပြီး၊ နောက်ပိုင်းတွင် အီရန် နိုင်ငံ အစ္စဖာဟန် (Isfahan) မြို့တွင် မွေးဖွားခဲ့ကြသည့်၊ အာမေးနီးယားလူမျိုး (Martin, Tigran, Aviet and Arshak စသည့် စာကီးစ် ( Sarkies ) ညီအစ်ကိုများက ဝယ်ယူပိုင်ဆိုင်ခဲ့ကြသည်။ စာကီးစ်ညီအစ်ကိုများသည် အရှေ့တောင်အာရှ၏ နာမည်ကျော် ကိုလိုနီခေတ် လူကုံထံဟိုတယ်များဖြစ်သည့် စင်ကာပူနိုင်ငံမှ Raffles Hotel၊ မလေးရှားနိုင်ငံ ပီနန်မြို့မှ Eastern & Oriental Hotel နှင့် အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံ ဆူရာဘာယာမြို့မှ Hotel Majapahit တို့အပါအဝင် ထင်ရှားသောဟိုတယ်အချို့ကို ပိုင်ဆိုင်ခဲ့သူများ ဖြစ်သည်။ စတင်ဖွင့်လှစ်ချိန်ကတည်းက The Strand Hotel ကို “ဆူးဇ်တူးမြောင်း၏ အရှေ့ဘက်ခြမ်းတွင် အကောင်းဆုံးဧည့်ဂေဟာ” ဟု တင်စားခေါ်ဝေါ်ခဲ့ကြသည်။ ၁၉၁၁ ခုနှစ်ထုတ် Murray’s Handbook for Travellers in India, Burma and Ceylon စာအုပ်တွင်လည်း ဟိုတယ်ကို “The finest hostelry East of Suez” ဟု ချီးကျူးဖော်ပြခဲ့သည်။ ထိုခေတ်က The Strand သည် တော်ဝင...