ကျွန်တော်သိသော “ဘုံကျောင်း"

ကျွန်တော်သိသော “ဘုံကျောင်း”

လူမှုရေး၊ စီးပွားရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုကို ထိန်းညှိပေးသော စင်တာတစ်ခု
ခရစ်ယာန်ဘာသာတွင် ဝတ်ပြုရာနေရာကို Church ဟု ခေါ်ကြသည်။ အဓိပ္ပာယ်အားဖြင့် “ခေါ်ယူစုဝေးရာနေရာ” ဟု နားလည်နိုင်သည်။
အစ္စလာမ်ဘာသာတွင် ဗလီ သို့မဟုတ် မတ်စ်ဂျစ်ဒ် (Masjid) ကို ဝတ်ပြုဦးချရာနေရာအဖြစ် သတ်မှတ်ကြသည်။
ဟိန္ဒူဘာသာတွင် ဘုရားကျောင်းကို မန္ဒီရ် (Mandir – मंदिर) ဟု ခေါ်ပြီး “နတ်ဘုရားများ သီတင်းသုံးရာအိမ်” သို့မဟုတ် “စံအိမ်တော်” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်ဟု လေ့လာသိရှိရသည်။
မြန်မာထေရဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာတွင်လည်း စေတီ၊ ပုထိုး၊ ဓမ္မရုံ စသည့် ဘာသာရေးဆိုင်ရာ အဆောက်အအုံများ ရှိကြသည်။
စေတီ ဆိုသည်မှာ အထူးပူဇော်ခံထိုက်သောအရာ
ပုထိုး ဆိုသည်မှာ အတွင်းသို့ ဝင်ရောက်၍ ဘုရားဖူးနိုင်၊ တရားထိုင်နိုင်သော လိုဏ်ဂူ သို့မဟုတ် အဆောက်အအုံပါဝင်သည့် ဘုရားတည်နေရာ
ဓမ္မရုံ ဆိုသည်မှာ တရားဓမ္မနာကြားရာနှင့် ဘာသာရေး၊ လူမှုရေးကိစ္စရပ်များကို စုပေါင်းဆောင်ရွက်ရာ ခန်းမကြီး
ဤနေရာတွင် ကျွန်တော် လေ့လာသိရှိထားသည့် တရုတ်လူမျိုးများ၏ “ဘုံကျောင်း” အကြောင်းကို မျှဝေလိုပါသည်။
တရုတ်လူမျိုးများ၏ ယုံကြည်မှုကို မဟာယာနဗုဒ္ဓဘာသာတစ်ခုတည်းဟုသာ မဆိုနိုင်ပါ။ တာအိုဘာသာတွင် နတ်မင်းကြီး ကွမ်းယီ၊ သိကြားမင်း၊ မြေစောင့်နတ်၊ ပင်လယ်စောင့်မယ်တော် စသည့် နတ်ဘုရားများကို ကိုးကွယ်ကြသည်။ ကွန်ဖြူးရှပ်ဝါဒတွင်မူ ဘိုးဘွားမိဘများ၏ ဝိညာဉ်ပြားများကို ပူဇော်ခြင်း၊ လူမှုကျင့်ဝတ်နှင့် ရိုးရာယဉ်ကျေးမှုများကို အလေးထားခြင်းတို့ ပါဝင်သည်။
ထိုနည်းတူ ဗုဒ္ဓဘာသာ၊ တာအိုဘာသာနှင့် ကွန်ဖြူးရှပ်ဝါဒတို့ကို ပေါင်းစပ်လက်ခံသည့် အယူအဆကို ဆန်းကျောက် (Sanjiao – 三教)၊ အဓိပ္ပာယ်အားဖြင့် “သွန်သင်ချက်သုံးမျိုး” ဟု ခေါ်ကြသည်ဟု နားလည်ရသည်။
ထို့ကြောင့် ဘုံကျောင်းတစ်ခုသို့ ရောက်သွားလျှင် အဆိုပါ ဘာသာနှင့် အယူအဆသုံးမျိုးစလုံးနှင့် သက်ဆိုင်သည့် အရိုအသေပေးရာနေရာများကို တွေ့မြင်ရနိုင်သည်။
တရုတ်လူမျိုးအများစုသည် ဘာသာရေးကို ရိုးရာယဉ်ကျေးမှုတစ်ရပ်အဖြစ် ပေါ့ပေါ့ပါးပါး လက်ခံထားကြသည်ဟု ကျွန်တော် နားလည်မိသည်။ သို့သော် “ဖုန်းရွှေ” (Feng Shui – 風水) ဟု ခေါ်သည့် လေ၊ ရေတို့၏ စွမ်းအင်ကို အသုံးချကာ လူမှုဘဝနှင့် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်အကြား ဟန်ချက်ညီစေရန် စီမံသည့် အယူအဆကိုတော့ အလေးထားကြသည်။
ယခု ကျွန်တော် အဓိကပြောလိုသည့် အကြောင်းအရာမှာ “ကျွန်တော်သိသော ဘုံကျောင်း” ဖြစ်သည်။
“ဘုံ” ဆိုသည်မှာ အများနှင့်သက်ဆိုင်ခြင်း၊ “ကျောင်း” ဆိုသည်မှာ သင်ယူခြင်း၊ လေ့လာခြင်း၊ ထိန်းကျောင်းခြင်းဟု နားလည်နိုင်သည်။ ထို့ကြောင့် “ဘုံကျောင်း” ဆိုသည်မှာ အများနှင့်သက်ဆိုင်သည့် ကိစ္စရပ်များကို သင်ယူ၊ လေ့လာ၊ ထိန်းညှိစီမံရာနေရာတစ်ခုဟု ကျွန်တော် နားလည်မိသည်။
ဘုံကျောင်းများသည် ဘာသာရေးသက်သက်အတွက်သာ မဟုတ်ပေ။ မိမိတို့၏ မျိုးရိုး၊ အတိတ်အစဉ်အလာနှင့် ကံကြမ္မာကို မျှဝေခံစားနေကြသူများ၏ အရေးအရာများကို ထိန်းကျောင်းပေးသည့်နေရာတစ်ခုလည်း ဖြစ်သည်။ အထူးသဖြင့် ဘုံကျောင်းအဖွဲ့ဝင်မိသားစုများ၏ လူမှုရေးနှင့် စီးပွားရေးကိစ္စရပ်များတွင်ပါ အရေးပါစွာ ပါဝင်သည်။
ဥပမာအားဖြင့် ဘုံကျောင်းအတွင်း မင်္ဂလာဆောင်ပွဲ ကျင်းပမည်ဆိုပါက ဆင်းရဲချမ်းသာ ကွာဟမှု မဖြစ်စေရန် သတ်မှတ်ချက်များရှိတတ်သည်။ သတ်မှတ်ထားသည့် ဟင်းပွဲစာရင်းများ ရှိပြီး၊ ထိုအဆင့်ထက် ကျော်လွန်ကာ တန်ဖိုးကြီးအရက်များ၊ တီးဝိုင်းများ၊ လူတိုင်းမကျင်းပနိုင်သည့် အထူးဧည့်ခံပွဲများ ပြုလုပ်လိုလျှင် ဘုံကျောင်းသို့ ထည့်ဝင်ရမည့် အလှူငွေကို ပိုမိုမြှင့်တင်သတ်မှတ်ထားတတ်သည်။
ဤစနစ်သည် “ဒါမလုပ်ရ၊ ဟိုဟာမလုပ်ရ” ဟု တိုက်ရိုက်ကန့်သတ်ခြင်းမျိုး မဟုတ်ပေ။ မိမိပိုမိုသုံးစွဲလိုသလောက် အများအကျိုးအတွက်လည်း ပိုမိုထည့်ဝင်စေသည့် နည်းလမ်းတစ်ခုဖြစ်သည်။ တစ်နည်းအားဖြင့် လူမှုရေးဟန်ချက်ညီမှုကို ထိန်းညှိပေးသည့် စနစ်ဟု ဆိုနိုင်သည်။
ကျွန်တော် လေ့လာမိသည့် ဘုံကျောင်းအလုပ်အမှုဆောင်စနစ်သည်လည်း စိတ်ဝင်စားဖွယ် ကောင်းပါသည်။ မည်သည့်အကြောင်းအရာအတွက်မဆို အဖွဲ့ဝင်များထံမှ အလှူငွေကောက်ခံမည်ဆိုပါက အလုပ်အမှုဆောင်များထံမှ အရင်ဆုံး စတင်အလှူခံတတ်ကြသည်။
ဥပမာ အလုပ်အမှုဆောင် ၃၀ ဦးရှိလျှင် အမှတ်စဉ် ၃၀ မှ စတင်အလှူခံသည်။ အမှတ်စဉ် ၃၀ က ၁ သိန်း ထည့်ဝင်လိုက်လျှင် အမှတ်စဉ် ၂၉ က ၁ သိန်းထက် ပို၍ ထည့်ဝင်ရမည်ဖြစ်သည်။ အမှတ်စဉ် ၂၉ က ၃ သိန်း ထည့်ဝင်လိုက်လျှင် အမှတ်စဉ် ၂၈ ကလည်း ၃ သိန်းထက် ပို၍ ထည့်ဝင်ရတော့မည်ဖြစ်သည်။ ဤနည်းဖြင့် အလှူငွေပမာဏသည် အစဉ်လိုက် မြင့်တက်သွားပြီး ဥက္ကဋ္ဌဖြစ်သူ၏ တာဝန်နှင့် ထည့်ဝင်မှုက ပိုမိုကြီးမားလာတတ်သည်။
ထို့ကြောင့် ဘုံကျောင်းတွင် အလုပ်အမှုဆောင် ရွေးမည်ဆိုလျှင် ပြေးရှောင်သူများ ရှိတတ်သည်။ ဥက္ကဋ္ဌအသစ် ရွေးချယ်မည်ဆိုလျှင်လည်း နေမကောင်း၊ ထိုင်မကောင်းဟု ဆိုသူများ ရှိကာ အိမ်အထိ သွားရောက်ပင့်ဖိတ်ရသည့် အခြေအနေများပင် ရှိတတ်သည်ဟု ကြားသိရသည်။
သို့သော် ဤစနစ်၏ ချစ်စရာကောင်းသည့်အချက်မှာ လူမှုစီးပွား ဟန်ချက်ညီစေရန် အထောက်အကူပြုနိုင်ခြင်းဖြစ်သည်။ အဖွဲ့ဝင်တစ်ဦးဦး၏ စီးပွားရေး ပြိုလဲခြင်း၊ ငွေကြေးအရှုပ်အရှင်း ဖြစ်ပေါ်ခြင်းတို့ ကြုံလာပါက ဘုံကျောင်းမှ အခြားသူများက ဝိုင်းဝန်းစိုက်ထုတ်လျော်ပေးခြင်း၊ ပြန်လည်ကုစားပေးခြင်းနှင့် ဟန်ချက်ညီအောင် ညှိနှိုင်းပေးခြင်းတို့ ပြုလုပ်တတ်ကြသည်။
ထို့ကြောင့် ကျွန်တော်သိသော ဘုံကျောင်း ဆိုသည်မှာ ဘာသာရေးဝတ်ပြုရာနေရာတစ်ခုသာ မဟုတ်ဘဲ လူမှုရေး၊ စီးပွားရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုတို့ကို စုပေါင်းထိန်းညှိပေးသည့် စင်တာတစ်ခုလည်း ဖြစ်နေပါသည်။
လေးစားစွာဖြင့်
အောင်မျိုးလွင် (အဂ္ဂ)

Extremism

 Extremism

Throughout world history, religious, racial, political, and economic extremism has served as a primary driver of conflict and violence. However, it is a mistake to assume that all extremists are simply unintelligent, psychologically struggling, or individuals who merely misunderstand their faith. For millennia, the generation, exploitation, and weaponization of extremist views have been systematic strategies orchestrated by politicians and economic interest groups.

In the modern era, religious extremism continues to be systematically stoked and leveraged as a tool to cement political power and advance nationalist agendas.

Extremist propaganda predominantly targets individuals who lack a grounded, systematic education in their own religious theology—those who are devout on the surface but possess only a superficial understanding of their faith. Because they fail to grasp the core spiritual essence and instead view the world through their own narrow biases, they easily abandon the fundamental teachings of peace and compassion, sliding effortlessly into an extremist lifestyle.

Furthermore, we must remain extremely vigilant of fraudulent extremists who adopt the guise of another faith solely to manufacture religious conflict. Even in the United States today, there are individuals posing as Christians while actively stoking anti-Islam sentiment.

Just as extremist narratives are sometimes manipulated for foreign political agendas, some Christians who faced marginalization back in Myanmar arrive in the U.S. and adopt a mindset reminiscent of the 969 movement, declaring, "We've arrived in a Christian country; America is a Christian nation, it's our country." It is difficult to entirely blame these individuals, however, when even current political figures pander to the masses by defying the First Amendment and aggressively proclaiming that America is fundamentally a Christian nation.

Historical conflicts—ranging from the Crusades to modern-day events such as Myanmar's 969 movement and the persecution of the Rohingya—stand as clear evidence of religion being exploited for political and ethnic ends. Moreover, arms manufacturers and drug cartels actively foster extremist views to protect their illicit profits and benefit from instability.

Major media corporations also cash in, amplifying extremist rhetoric because outrage drives engagement and advertising revenue. Consequently, radical views have become profitable commodities, dragging down the reputation of faith traditions that inherently teach peace.

Therefore, the real fight is not against religion itself, but against the extremist ideologies that exploit faith and the powerful interests behind them. By fostering a deep, systematic understanding of the true essence of peace and compassion inherent in spiritual traditions, we can protect people from falling into radicalization.

May readers draw upon the genuine values of their respective faiths and pass down a legacy of love to future generations. Let us ensure that our children never fall victim to the cynical game of being pitted against one another through manufactured religious hatred. May we discern right from wrong, champion core human values, and remain permanently vigilant against the hidden forces driving extremism to build a truly peaceful society together.

အစွန်းရောက်

အစွန်းရောက်

ကမ္ဘာ့သမိုင်းတစ်လျှောက် ဘာသာရေး၊ လူမျိုးရေး၊ နိုင်ငံရေးနှင့် စီးပွားရေးအစွန်းရောက်အမြင်များသည် လူသားများအကြား ပဋိပက္ခများနှင့် အကြမ်းဖက်မှုများ၏ အဓိကအကြောင်းရင်း ဖြစ်ခဲ့သည်။ သို့သော် အစွန်းရောက်တိုင်းသည် ဉာဏ်နည်းသူများ သို့မဟုတ် ဘာသာတရားကို မှားယွင်းကိုင်တွယ်သူများချည်း ဖြစ်သည်ဟု ဆိုရန်ခက်ခဲပေသည်။ ၎င်းတို့ကို မွေးထုတ်အသုံးချခြင်းသည် နှစ်ထောင်ချီကာလကတည်းက နိုင်ငံရေးသမားများနှင့် စီးပွားရေးအကျိုးအမြတ်ရှာသူများ စနစ်တကျ ဖန်တီးထားသော နည်းဗျူဟာတစ်ရပ်သာ ဖြစ်သည်။

ယနေ့ခေတ်တွင်လည်း နိုင်ငံရေးအာဏာ ခိုင်မာစေရန်နှင့် လူမျိုးရေးအကျိုးအမြတ်အတွက် ဘာသာရေးအစွန်းရောက်များကို လက်နက်ကိရိယာသဖွယ် စနစ်တကျ အသုံးချနေသည်ကို တွေ့မြင်နေရဆဲဖြစ်သည်။

အစွန်းရောက်ဝါဒဖြန့်မှုများသည် ဘာသာတရားကို စနစ်တကျ လေ့လာထားခြင်းမရှိဘဲ အပေါ်ယံကိုင်းရှိုင်းနေသူများကို အဓိက ပစ်မှတ်ထားလေ့ရှိသည်။ ဘာသာတရား သီအိုရီပိုင်းဆိုင်ရာ အနှစ်သာရကို မသိရှိဘဲ အတ္တကိုယ်စီဖြင့် မိမိတို့၏ အမြင်ကိုသာ အမှန်တရားဟု ယူဆကြသောအခါ ဘာသာတရား၏ ငြိမ်းချမ်းရေးနှင့် မေတ္တာတရားများကို မေ့လျော့ကာ အစွန်းရောက်ဘဝသို့ လွယ်ကူစွာ ကျဆင်းသွားကြတော့သည်။

ထို့အပြင် ဘာသာရေးပဋိပက္ခများ ဖန်တီးရာတွင် အခြားဘာသာတစ်ခု၏ အသွင်ကိုယူကာ ပြဿနာများကို တမင်ဖန်တီးပြသနေကြသော အစွန်းရောက် အယောင်ဆောင်များကိုလည်း အထူးသတိပြုရန် လိုအပ်ပေသည်။ ယနေ့ အမေရိကန်နိုင်ငံတွင်ပင် ခရစ်ယာန်ဘာသာဟန်ဆောင်ပြီး အစ္စလာမ်မုန်းတီးရေး လုပ်ဆောင်နေသူများစွာ ရှိသည်။

အစ္စရေးနိုင်ငံရေးအကျိုးအမြတ်အတွက် ထိုသို့အသုံးချနေခြင်းများရှိသလို၊ ဘုမသိဘမသိဖြင့် မြန်မာပြည်မှာ အနှိမ်ခံခဲ့ရသည့် ခရစ်ယာန်များသည် အမေရိကန်နိုင်ငံသို့ ရောက်လာသည့်အခါ ၉၆၉ ပုံစံမျိုးဖြင့် 'ငါတို့ ခရစ်ယာန်နိုင်ငံရောက်ပြီ၊ အမေရိကန်ဟာ ခရစ်ယာန်နိုင်ငံ၊ ငါတို့နိုင်ငံ' ဘာညာ ပြောဆိုနေကြသည်များ ရှိသည်။ ထိုသူများကို အပြစ်တင်ရန် ခက်လှပေသည်၊ အကြောင်းမှာ လက်ရှိအစိုးရသည်ပင် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ (First Amendment) ကို ဆန့်ကျင်ပြီး လူပိန်းကြိုက် 'အမေရိကန်နိုင်ငံဟာ ခရစ်ယာန်နိုင်ငံပါ' ဟု အော်ပြနေသောကြောင့် ဖြစ်သည်။

သမိုင်းကြောင်းအရ ခရုဆစ်စစ်ပွဲများမှသည် ယနေ့ခေတ် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ၉၆၉ လှုပ်ရှားမှုနှင့် ရိုဟင်ဂျာအရေးအထိ ဖြစ်ရပ်များသည် ဘာသာရေးကို နိုင်ငံရေးနှင့် လူမျိုးရေးအတွက် အသုံးချခဲ့သည့် သက်သေများ ဖြစ်သည်။ ထို့အပြင် လက်နက်ကုမ္ပဏီများနှင့် မူးယစ်ဆေးဝါးထုတ်လုပ်သည့် စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင်များသည်လည်း ပဋိပက္ခများမှ အကျိုးအမြတ်ရယူရန်အတွက် အစွန်းရောက်အမြင်များကို အားပေးမွေးထုတ်ပေးလျက် ရှိကြသည်။

မီဒီယာကုမ္ပဏီကြီးများသည်လည်း အစွန်းရောက်အမြင်များကို ဖြန့်ဝေခြင်းဖြင့် ကြော်ငြာဝင်ငွေနှင့် အကျိုးအမြတ်များကို ရှာဖွေကြပြန်သည်။ ဤသို့ဖြင့် ဘာသာတရားကိုယ်တိုင်က ငြိမ်းချမ်းမှုကို သွန်သင်သော်လည်း အစွန်းရောက်အမြင်များ၏ အသုံးချခံဖြစ်ရခြင်းကြောင့် ဘာသာတရားပါ ပုံရိပ်ကျဆင်းရသည့် အခြေအနေသို့ ရောက်ရှိနေရသည်။

ထို့ကြောင့် ဘာသာတရားကို တိုက်ခိုက်ရန်ထက် ဘာသာတရားကို အလွဲသုံးစားလုပ်နေသော အစွန်းရောက်အမြင်များနှင့် နောက်ကွယ်မှ အင်အားစုများကို တွန်းလှန်ရန် လိုအပ်သည်။ ဘာသာတရား၏ အနှစ်သာရဖြစ်သော ငြိမ်းချမ်းရေးနှင့် မေတ္တာတရားကို စနစ်တကျ နားလည်သဘောပေါက်စေခြင်းဖြင့် လူများကို အစွန်းရောက်ဘဝသို့ ကျရောက်ခြင်းမှ ကာကွယ်နိုင်မည်ဖြစ်သည်။

စာဖတ်ပရိသတ်များအနေဖြင့် မိမိတို့ ကိုးကွယ်ယုံကြည်မှု၏ တန်ဖိုးများကို တူးဖော်ထုတ်ယူကာ နောင်လာမည့်မျိုးဆက်သစ်များ ဘာသာရေးခေါင်းစဉ်တပ်၍ အသုံးချခံရကာ မုန်းတီးသတ်ဖြတ်ရသည့်ဘဝသို့ မရောက်ရှိစေရန် သတိပြုကြရမည် ဖြစ်သည်။ အမှားအမှန်ကို ဆင်ခြင်ပိုင်းခြားနိုင်ကြပြီး အစွန်းရောက်အမြင်များ၏ နောက်ကွယ်မှ အကျိုးအမြတ်ရှာသူများကို သတိပြုလျက် ငြိမ်းချမ်းသော လူ့ဘောင်အဖွဲ့အစည်းကို အတူတကွ တည်ဆောက်ကြပါစို့။

Religions and Ism

Any political ideology, social theory, or religion acts merely as a roadmap that shapes our human perspective on the world. By their very nature, these ideologies and faiths were established with noble intentions: to resolve societal conflicts, establish justice, and foster peaceful lives rooted in compassion. However, over time, these systems often suffer from degradation or are fundamentally misunderstood—not because of flaws within the belief systems themselves, but because of the character of those who practice them.

An ideology or religion is much like a vital medicine or the very breath of life; whether it serves to embrace all of humanity or becomes a weapon that inflicts harm depends entirely on the intentions and ego of the person wielding it. When politicians, religious leaders, or zealots allow ego, greed, and a lust for power to cloud their minds, the original essence of their ideology or the sacred love of their faith is lost, replaced by authoritarianism, discrimination, and conflict.

Most people today choose to judge an entire ideology or faith by the actions of those who practice it, rather than taking the time to study its true essence. In reality, ideologies and religions are merely engines, and humanity is the driver. A high-performance engine is meaningless if the driver lacks integrity, character, and ethical values—it is the driver who determines the destination.

Therefore, rather than blaming or rejecting these systems, it is far more important to cultivate the character of those who practice them. Studying any philosophy or faith is beneficial, but only when we put aside our egos and prioritize the greater good can these systems produce genuine, positive results. When the character and intentions of humanity are elevated, ideologies and religions will cease to be catalysts for destruction and will instead remain what they were always meant to be: the foundational cornerstones of progress and peace.

"ဘာသာ၊ အယူဝါဒ "

 "ဘာသာ၊ အယူဝါဒ "

မည်သည့်နိုင်ငံရေးဝါဒ၊ လူမှုရေးသီအိုရီ သို့မဟုတ် ဘာသာတရားမဆိုသည် လူသားတို့၏ လောကအမြင်ကို ပုံဖော်ပေးသည့် လမ်းပြမြေပုံများသာ ဖြစ်သည်။ မူလဇစ်မြစ်အရ ဤဝါဒများနှင့် ဘာသာတရားများသည် လူ့အဖွဲ့အစည်း၏ ပဋိပက္ခများကို ဖြေရှင်းရန်၊ တရားမျှတမှုကို တည်ဆောက်ရန်၊ ကရုဏာတရားကို အခြေခံ၍ ငြိမ်းချမ်းသော ဘဝကို ရရှိစေရန် ရည်ရွယ်ချက်ကောင်းများဖြင့် တည်ရှိနေခြင်းဖြစ်သည်။

သို့သော်လည်း နှစ်ပေါင်းများစွာ ကြာမြင့်လာသည့်အခါ ၎င်းတို့သည် ပျက်သုဉ်းခြင်း သို့မဟုတ် လူအများ၏ အထင်အမြင်လွဲမှားခြင်းကို ခံရသည့် အခြေအနေသို့ ရောက်ရှိလာရခြင်းမှာ ဝါဒ သို့မဟုတ် ဘာသာတရားကိုယ်တိုင်၏ ချို့ယွင်းချက်ကြောင့်မဟုတ်ဘဲ ထိုအရာများကို လက်တွေ့ကျင့်သုံးသူများ၏ စရိုက်လက္ခဏာများကြောင့်သာ ဖြစ်သည်။ 

ဝါဒနှင့် ဘာသာတရားဟူသည် အသက်ကယ်သည့်ဆေးဝါး သို့မဟုတ် အသက်ရှူလမ်းကြောင်းနှင့် တူပြီး ၎င်းကို ကိုင်ဆောင်သူ၏ ရည်ရွယ်ချက်နှင့် အတ္တအပေါ် မူတည်၍ လူသားအားလုံးကို ချစ်ခင်ခြင်းဖြစ်နိုင်သလို လူကို ထိခိုက်စေသည့် လက်နက်လည်း ဖြစ်သွားနိုင်သည်။ နိုင်ငံရေးသမားများ၊ ဘာသာရေးခေါင်းဆောင်များ သို့မဟုတ် ဝါဒကို အစွန်းရောက် ကျင့်သုံးသူများ၏ စိတ်ထဲတွင် အတ္တ၊ လောဘနှင့် အာဏာမက်မောမှုများ လွှမ်းမိုးလာသောအခါ ဝါဒ၏ မူလအနှစ်သာရနှင့် ဘာသာတရား၏ မြင့်မြတ်သော မေတ္တာတရားများသည် ပျောက်ဆုံးသွားပြီး အာဏာရှင်ဆန်ခြင်း၊ ခွဲခြားဆက်ဆံခြင်းနှင့် ပဋိပက္ခများဖြင့် အစားထိုးခံလိုက်ရသည်။

 အများစုသည် ဝါဒတစ်ခု သို့မဟုတ် ဘာသာတရားတစ်ခု၏ အနှစ်သာရကို လေ့လာခြင်းထက် ထိုအရာကို ကိုင်စွဲသူများ၏ အမှားများကိုသာ ကြည့်ပြီး တစ်ဝါဒလုံး သို့မဟုတ် တစ်ဘာသာလုံးကို တံဆိပ်ကပ် ဝေဖန်တတ်ကြသည်။ အမှန်စင်စစ် ဝါဒနှင့် ဘာသာတရားများသည် အင်ဂျင်တစ်လုံးသာဖြစ်ပြီး လူသားသည် ယာဉ်မောင်းဖြစ်သည်။ အင်ဂျင်၏ လုပ်ဆောင်ချက် ထက်မြက်နေရုံနှင့် မလုံလောက်ဘဲ ယာဉ်မောင်း၏ စိတ်နေသဘောထား၊ စရိုက်လက္ခဏာနှင့် ကျင့်ဝတ်သိက္ခာကသာ ခရီးလမ်းဆုံးကို ဆုံးဖြတ်ပေးသည်။

ထို့ကြောင့် ဝါဒနှင့် ဘာသာတရားများကို အပြစ်တင်ခြင်း သို့မဟုတ် ပယ်ချခြင်းထက် ထိုအရာများကို ကျင့်သုံးမည့်သူတို့၏ စရိုက်လက္ခဏာကို ပြုစုပျိုးထောင်ခြင်းသည်သာ အရေးကြီးဆုံးဖြစ်သည်။ မည်သည့်အယူဝါဒ သို့မဟုတ် ဘာသာတရားကိုမဆို လေ့လာဖတ်ရှုခြင်းသည် ကောင်းမွန်သော်လည်း၊ ထိုအရာများကို လက်တွေ့အကောင်အထည်ဖော်ရာတွင် အတ္တကို လျှော့ချပြီး အများကောင်းကျိုးကို ရှေးရှုသည့် စရိုက်မျိုးကို ပိုင်ဆိုင်မှသာ စစ်မှန်သော ရလဒ်ကောင်းကို ပေးစွမ်းနိုင်မည်ဖြစ်သည်။ 

လူသားတို့၏ စိတ်ရင်းအမှန်နှင့် စရိုက်လက္ခဏာ မြင့်မားလာသည့်အခါ ဝါဒများနှင့် ဘာသာတရားများသည်လည်း လူ့အဖွဲ့အစည်းကို ဖျက်ဆီးသည့် အကြောင်းတရားများ မဟုတ်တော့ဘဲ၊ တိုးတက်မှုနှင့် ငြိမ်းချမ်းမှုအတွက် အခြေခံအုတ်မြစ်များအဖြစ်သာ ဆက်လက်တည်ရှိနေပေလိမ့်မည်။"

The Path to Meaningful Reform: Understanding the History of Myanmar’s Islamic Organizations

The Path to Meaningful Reform: Understanding the History of Myanmar’s Islamic Organizations

The system of having three or five government-recognized Islamic religious organizations in Myanmar dates back to August 1954, under the AFPFL (Anti-Fascist People's Freedom League) government led by Prime Minister U Nu. This formal recognition was established to create an official channel for coordinating Islamic religious affairs, social welfare, and public celebrations like Eid al-Adha (Qurbani) with the state. Furthermore, it allowed the government to systematically represent the diverse theological perspectives and distinct historical backgrounds of Myanmar’s various Muslim communities, such as the Myanmar Muslims, Suratis, and Jameats.

The Ma-Ah-Pha initially started as a social and nationalist association after 1989. However, if I recall correctly, during U Myint Swe’s tenure as the Chief Minister of the Yangon Region Government, it was no longer accepted under that classification. Through the personal request of Ambassador U Hla Maung and the assistance of U Myint Swe, it was officially recognized as a religious body. This transition ultimately led to the formation of the five core components under the All Myanmar Islamic Religious Organization: the Ulama, the Council, Ma-Ma-La, Ma-Ah-Pha, and the Maulavi organization.

Historically, the Maulavi Federation is noted for being the only major Burmese Islamic organization to support Prime Minister U Nu’s initiative to establish Myanmar as a Buddhist state—akin to how certain nations declare themselves Islamic republics.

For Myanmar Muslims who possess a genuine concern, vision, awareness, and a desire to take action regarding Islamic affairs, it is critical to thoroughly study and understand the history, objectives, operations, and structures of these five organizations. Only with this systematic understanding can we collectively, practically, and constructively bring about meaningful reform.

For instance, every Myanmar Muslim citizen has the right to demand accountability from the government regarding these organizations. They should not exist merely on paper; citizens have the right to call for regular conferences, financial audits, and operational transparency to ensure these bodies remain deeply connected to and representative of the Muslim public. Recognizing this right clarifies our individual duties and illuminates how to mobilize the community effectively.

Conversely, simply venting on the internet and constantly attacking these five organizations achieves nothing. In my view, it is entirely unconstructive and serves as nothing more than a personal release.

Aung Myo Lwin @ Agga

Islam and Christianity peace agreement

2012, Professor Mehmet 😛Gormez, the highest Muslim authority in Turkey, made an unprecedented, historical visit to  Greek Orthodox Patriarch Bartholomew I. On that day, he embraced the Patriarch and called for the reopening of the Halki seminary in the name of Islam and stated:
“As the Religious Affairs Directorate, we see non-Muslim citizens living in Turkey as an integral part of this country. Regarding religious freedoms — freedom of religion, freedom to receive an education and the sacredness of places of worship — we demand for them the same rights that we demand for ourselves. We think it is a fundamental right for people from every ethnicity and religion not only in our country but also in every part of the world to practice their religion freely, educate their children in accordance with their beliefs and raise their own theologians,”

Letter to Prime Minister of Turkey, Tayyip Erogan (PDF)

Religious Affairs Directorate President Mehmet Gormez and Ecumenical Patriarch Bartholomew I hug each other in front of the İstanbul-based Fener Greek Orthodox Patriarchate on Thursday.

Pave the Way Foundation is proud of the role we played in this advance towards religious tolerance “paving the way” to improved relations. We are honored that our Muslim partners have trusted us and have participated in this initiative. We all collectively look forward to the opening of the Greek Orthodox Halki (Heybeliada) Seminary, which will show the world that the Turkish government is truly interested in religious tolerance.

Below is the charter of rights granted to the Christians, on which we based our letter requesting the reopening of the seminary, signed with the hand print of the Prophet Muhammed Ibn Abdullah.

In 628 CE, a delegation from St. Catherine’s Monastery came to Prophet Muhammed and requested his protection.

He responded by granting them a charter of rights, which are reproduced below in their entirety. St. Catherine’s Monastery is located at the foot of Mt. Sinai and is the world’s oldest monastery.

Translation:

“This is a message from Muhammad ibn Abdullah, as a covenant to those who adopt Christianity, near and far, we are with them.

Verily I, the servants, the helpers, and my followers defend them, because Christians are my citizens; and by God! I hold out against anything that displeases them.

No compulsion is to be on them. Neither are their judges to be removed from their jobs nor their monks from their monasteries. No one is to destroy a house of their religion, to damage it, or to carry anything from it to the Muslims’ houses.

Should anyone take any of these, he would spoil God’s covenant and disobey His Prophet. Verily, they are my allies and have my secure charter against all that they hate.

No one is to force them to travel or to oblige them to fight. The Muslims are to fight for them. If a female Christian is married to a Muslim, it is not to take place without her approval. She is not to be prevented from visiting her church to pray. Their churches are to be respected. They are neither to be prevented from repairing them nor the sacredness of their covenants.

No one of the nation (Muslims) is to disobey the covenant till the Last Day (end of the world).”

Below, Gary Krupp updates His Beatitude Theophilos III, Greek Orthodox Patriarch of Jerusalem, of our effort to reopen Halki. It was Theophilos who first alerted us to this obstacle between the Greek Patriarchate of Constantinople and the Turkish government.

With the intercession of His Beatitude, Theophilos III, PTWF was able to obtain two more manuscripts reaffirming Muhammad’s order to protect the Christians and their Churches until the end of days. Special gratitude to Dr. Nicholas Fyssas, Supervisor of the Sinaitic Archive of Monuments, Mount Sinai Foundation.

Copyright St. Catherine’s Monastery Mt. Sinai.

Αντίγραφο αχτναμέ

Χρονολογία:

Επικύρωση Seyyid Süleyman (1285/1868-69)

Βιβλιογραφία-φωτογραφία:

Σαρηγιάννης –Σπυρόπουλος, «Το Οθωμανικό Αρχείο» (ανάλυση της βραχυγραφίας κατωτέρω), Έγγραφο υπ.αρ. 34, σσ. 95 και 348 (πιν. 118).

Date: Early November 26/981 Saban-5 December 1573 bibliography-photo: Sariyannis – Spyropoulos, “Ottoman archive» (analysis of brachygrafias below), document No. 2. 1, pp. 87 and 344 (Pini. 109

Copyright St. Catherine’s Monastery Mt. Sinai

Ανάλυση βραχυγραφίας:

Μαρίνος Σαρηγιάννης – Γιάννης Σπυρόπουλος, «Το Οθωμανικό Αρχείο του Σιναϊτικού Μετοχιού του Αγίου Ματθαίου στο Ηράκλειο Κρήτης (1573-1849», στο Σιναϊτικά Μετόχια σε Κρήτη και Κύπρο, εκδ. Ίδρυμα Όρους Σινά  / Σιναϊτικό Αρχείο Μνημείων, Αθήνα, χ.χ., σσ. 71-95, 344-348 (πιν. 109-118).

“Ottoman Archive of Sinai Monastery of St. Matthew in Heraklion Crete (1573-1849”, in Sinai dependencies in Crete and Cyprus, ed. Institute Mount Sinai/Sinai archive of monuments, Athens, ch.ch., pp. 71-95, 344-348 (Pini. 109-118).

ကမ္ဘာကြီး ကျန်းမာဖို့

ကမ္ဘာကြီး ကျန်းမာဖို့ ဘာသာပေါင်းစုံ ချစ်ကြည်ရေး အဖွဲ့တစ်ခုဖွဲ့ပြီး လှုပ်ရှားမှု့လေးလုပ်ရန် စီစဉ်နေပါတယ်...

ကျွန်တော်တို့ တွေဟာ အခုဆို အင်မတန် ကျဉ်းမြောင်းတဲ့ ကမ္ဘာလေးထဲမှာ နေနေရပါတယ်.. အဲ့ဒီကမ္ဘာလေးကလည်း အားလုံး သိကြတဲ့ အတိုင်း ကျန်းမာရေး ကောင်းလှသည် မဟုတ်၊ ဒီအထဲ နယ်မြေ ဒေသ အရောင်အသွေးတွေ နဲ့ စီးပွားရေး ခွဲခြား ရန်လိုမှု့တွေကို ယုံကြည်သက်ဝင်မှု့တွေ နဲ့ ခုတုန်းလုပ် ရန်စောင် မှုတွေဖြစ်ပေါ်နေတာဟာ ကိုယ့်အိမ် မီးလောင်နေတာ တောင် ညီအကိုရင်းတွေ ရန်ဖြစ်နေတုန်းဘဲ ဆိုသလို အနိဌာရုံ အတိ ဖြစ်ပေါ်နေရတဲ့ ဒီကမ္ဘာငယ်လေးထဲမှာ ဘယ်လို ငြိမ်းချမ်းအောင် နေကြမလဲ..

ဘာသာပေါင်းစုံ ချစ်ကြည်ရေးတိုးမြှင့်နှိုင်ရုံနဲ့ ကမ္ဘာကြီးမကျန်းမာနိင်သလို၊ သဘာဝပတ်ပန်းကျင် ထိန်းသိမ်း နိုင်ရုံနဲ့လည်း ကမ္ဘာကြီး ကျန်းမာလာမည်မဟုတ်ပါ..

ကျွန်တော်တို့ ယုံကြည်သက်ဝင်မှု့တွေ အပေါ် အပြန်အလှန်လေးစားမှု့၊ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ထိန်းသိမ်းရေး နဲ့ အသိပညာ ဖလှဲရင်း ချစ်ကြည်စွာ အတူရှင်တွဲ နေထိုင် မှသာ ကျွန်ပ်တို့ ကမ္ဘာကြီး ကျန်းမာငြိမ်းချမ်း လာမယ် ဆိုတာ အခုသိ အခု လုပ်ရမည့် လုပ်ငန်းလေးတစ်ခုပါ....

ကျွန်တော်တို့ အဲ့ဒီ ရည်ရွယ်ချက်နဲ့ လှုပ်ရှားမှု့လေးတွေ လုပ်ရန် စီစဉ်နေပါတယ် မိတ်ဆွေ ညီအကို များမှ ပူးပေါင်းပါဝင် အကြံပြု ပေးစေလိုပါတယ်..